Już dawno apteki przestały być miejscem, gdzie przychodzi się tylko i wyłącznie po leki. Każdy z nas może się pochwalić całkiem pokaźnym asortymentem kosmetyków. W ślad za tym poszło także poszerzanie naszej wiedzy na temat działania zastosowanych w nich substancji aktywnych. Kto z nas nie wie co to jest Jojoba czy Parabeny? Ostatnio na topie są preparaty zawierające oleje uzyskiwane ze specjalnie w tym celu hodowanych nasion zbóż. Wybór jest coraz większy. Nasza wiedza też jest coraz większa.

Chyba już każdy przedstawiciel naszego zawodu może się pochwalić certyfikatami ze szkoleń na temat chorób skóry i jej prawidłowej pielęgnacji. Ta wiedza jest jak najbardziej potrzebna, ale oczekiwania pacjentów też stają się większe. Bardzo często szukają u nas porady i odpowiedzi na pytania, na które tak naprawdę odpowiedzi znają tylko lekarze dermatolodzy lub wykwalifikowani kosmetolodzy. Czy taki zwykły praktykujący farmaceuta będzie w stanie odpowiedzieć na wszystkie pytania odnośnie diagnostyki, leczenia i doboru preparatów do pielęgnacji naszej najbardziej zewnętrznej warstwy? Uczciwie trzeba powiedzieć, że nie. To nie jest nasza rola. Myślę, że będziemy jak najbardziej kompetentni w kwestii doboru kosmetyków po uprzedniej konsultacji pacjenta z lekarzem. Jesteśmy w stanie pomóc z naszą najlepszą wiedzą i wolą, kiedy wiemy, w którym kierunku mamy iść.

Zdarzają się jednak i takie przypadki, kiedy oczekuje się od nas wszystkiego: diagnostyki schorzenia, określenia rodzaju skóry i doboru odpowiedniego kosmetyku, a to wszystko w aptece pełnej ludzi w godzinach szczytu. Wszystko jeszcze przebiega w miarę dobrze,kiedy przychodzi pacjent zdecydowany i zorientowany w swoich potrzebach , ale co zrobić, kiedy pojawia się niezdecydowana z natury, absolutnie niezorientowana w niczym, a na dodatek uparta pacjentka? Ktoś mi kiedyś powiedział, że:„nie ma co się martwieć, rozwiązanie zawsze przychodzi z boku.”

Pewnego pięknego jesiennego dnia, kiedy słońce iskrzyło się na lekko zamarźniętych liściach, których listopadowy wiatr jeszcze nie zdążył rozwiać, apteka zapełniła się potrzebującymi pomocy ludźmi. Wśród nich pojawiła się młoda dziewczyna. Podeszła do okienka i poprosiła o „jakiś krem”. Pod pojęciem „jakiś krem” może kryć się wszystko.

Rozpoczęła się seria pytań pomocniczych: do jakiej skóry? Dla osoby w jakim wieku? Na dzień czy na noc? Tłusty, półtłusty czy nawilżający? W jakim przedziale cenowym? Te pytania miały na celu zawęzić krąg poszukiwań, ale o ironio wcale tego nie robiły, ponieważ pacjentka kontratakowała swoimi pytaniami: a jaką ja mam skórę? Czy już powinnam używać kremów do cery dojrzałej czy jeszcze zbyt wcześnie? Czy lepiej działają kremy na dzień czy na noc, które z nich są mocniejsze? Czy na dzień lepiej stosować krem nawilżający czy półtłusty? Czy na noc lepszy będzie krem tłusty czy nawilżający? Czy filtry zawarte w kremach na dzień nie będą jakoś wpływały na skórę, kiedy kremu na dzień użyję na noc? A co to jest…. Tu padło kilka pytań o substancje aktywne wyczytane na opakowaniach produktów, które pacjentka miała w rekach. Potem seria pytań o składniki dodatkowe, konserwanty. Na koniec moje ulubione pytania o Parabeny: czy to prawda czy mit, że ich stosowanie jest szkodliwe dla zdrowia kobiety? Które z tych kremów zawierają Parabeny, a które nie?

Co kryje umysł farmaceuty w takiej sytuacji, kiedy jest poddawany próbie na wytrzymałość styków w układzie nerwowym? Na egzaminie z Technologii Postaci Leków były łatwiejsze pytania. A tu człowiek stoi i się uśmiecha, bo przecież farmaceuta służy poradą z najlepszą wolą i przy użyciu najlepszej swojej wiedzy. Ktoś pewnie powie, że należy odesłać taką niezdecydowaną pacjentkę do drogerii albo do apteki, w której jest oddzielne stoisko z kosmetykami, gdzie pracuje personel zajmujący się tylko tą dziedziną. Może i racja, ale musielibyśmy odsyłać do konkurencji co trzecią pacjentkę.

Nadszedł moment, w którym pacjentka już jest bliska decyzji. Już sięga ręka po jeden z pięknie opakowanych słoiczków. Na mojej twarzy zarysowuje się wyraz ulgi i… „To ja się jeszcze zastanowię”- mówi. W tym momencie słychać jak inni pacjenci stojący w kolejce i obserwujący całe to zdarzenie wydają jęk. Stali i czekali cierpliwie aż zostaną zaspokojone potrzeby w kwestii doboru kremu dla Młodej Damy, a tu nic. Zmarnowane pół godziny. Takie sytuacje naprawdę się zdarzają i są mało satysfakcjonujące dla wszystkich: pacjentów w kolejce, pacjentki przy okienku i farmaceuty.

Owego pięknego, mroźnego jesiennego dnia, przyszła mi na koniec z pomocą inna pacjentka. Starsza Pani nie wytrzymała tej całej sytuacji. Tak samo jak inni cierpliwie uczestniczyła w scenie doboru kremu, stojąc w kolejce za Młodą Damą. Kiedy ta już odchodziła z pustymi rękami w stronę drzwi, Starsza Pani ją zaczepiła i powiedziała:„Dziecko, nad czym ty się tyle zastanawiasz? Popatrz na mnie- latem smaruję twarz śmietaną, a w zimie smalcem i spójrz jak wyglądam.”
Kiedy nadeszła kolej na realizację recepty Starszej Pani, kilkukrotnie czytałam jej PESEL .Nie mogłam uwierzyć, bo wynikało z niego, że ma 88 lat, a wyglądała na około 60. Może to jest najlepsze rozwiązanie na problemy z doborem odpowiedniego kremu? Na lato śmietana, a na zimę smalec.